Kalendarz IT na marzec: „Sprawdzam, więc ufam” – test kopii zapasowych i procedur DR
Marzec 2024 | Dział: Kopia zapasowa & Disaster Recovery
Regularne wykonywanie kopii zapasowych to dopiero pierwsza połowa sukcesu. Prawdziwe bezpieczeństwo danych poznaje się dopiero w momencie próby ich odtworzenia. Marzec w naszym Kalendarzu IT to miesiąc praktycznego sprawdzenia tej tezy. Pod hasłem „Sprawdzam, więc ufam” przeprowadzimy szczegółowy test odtwarzania danych i procedur Disaster Recovery (DR). To nie teoria, a symulacja realnej awarii, która zweryfikuje, czy Wasze dane są naprawdę bezpieczne i gotowe do powrotu.
Dlaczego sam backup to za mało? Pułapka fałszywego bezpieczeństwa
Wiara w niezawodność kopii zapasowej, której nigdy nie przetestowano, jest jednym z największych i najkosztowniejszych błędów w IT. Statystyki są bezlitosne: przy pierwszej próbie przywracania nawet 20-30% backupów kończy się niepowodzeniem. Przyczyny są prozaiczne: błąd konfiguracji, uszkodzenie nośnika, ciche błędy zapisu, niekompletne dane lub po prostu zapomniana zmiana w infrastrukturze, która unieważniła schemat backupu.
Co może pójść nie tak? Najczęstsze scenariusze porażki:
- Backup „ślepy”: Pliki są zapisane, ale ich integralność (np. baza danych) jest uszkodzona i nie nadaje się do użycia.
- Zbyt wolne RTO: Odtworzenie całego serwera zajmuje nie 4 godziny, a 2 dni, paraliżując działanie firmy.
- Procedura „w głowie” admina: Kluczowy pracownik jest na urlopie, a nikt inny nie wie, jak uruchomić proces odzyskiwania.
- Brak koordynacji: IT przywraca serwer, ale dział sprzedaży nie wie, jak ponownie skonfigurować połączenie z CRM.
Plan działania: 4-etapowy test skuteczności DR na marzec
Poniższa tabela przedstawia realistyczny, stopniowany plan testowania od prostych do złożonych scenariuszy. Celem jest nie tylko sprawdzenie danych, ale i ludzi oraz procedur.
| Etap testu | Cel i zakres działania | Kluczowe metryki i dokumentacja |
|---|---|---|
| 1. Test integralności i odtworzenia plików | Cel: Weryfikacja, czy kopie są kompletne i nieuszkodzone. Zakres: Losowe wybranie zestawu plików (dokumenty, baza danych, konfiguracja) z różnych punktów przywracania (np. z wczoraj, z tygodnia i z miesiąca) i odtworzenie ich na wydzielonym środowisku. |
|
| 2. Symulacja awarii systemu | Cel: Sprawdzenie procedury odbudowy kluczowego serwera/usługi. Zakres: Wyłączenie wirtualnej maszyny lub usługi. Odtworzenie jej pełnej funkcjonalności z kopii zapasowej na alternatywnym sprzęcie lub w chmurze. Sprawdzenie zależności sieciowych i logowania użytkowników. |
|
| 3. Test trybu awaryjnego (Failover) | Cel: Weryfikacja przełączania na infrastrukturę DR. Zakres: Dla systemów o wysokiej dostępności (klaster, replica bazy danych, site failover w chmurze): zainicjowanie przełączenia, działanie w trybie awaryjnym przez określony czas, a następnie powrót (failback). |
|
| 4. Warsztat i aktualizacja procedur DR | Cel: Przekazanie wiedzy i utrwalenie sprawdzonych rozwiązań. Zakres: Przeprowadzenie spotkania z udziałem IT i kluczowych właścicieli biznesowych systemów. Przedstawienie wyników testów, omówienie luk, wspólna aktualizacja oficjalnego Planu Odzyskiwania po Awarii (DRP). |
|
Podsumowanie: Zaufanie buduje się na testach
Marcowy test DR to inwestycja w pewność i spokój. Nie chodzi o znalezienie winnych, ale o odkrycie słabych punktów zanim prawdziwa awaria stanie się kosztownym kryzysem. Nawet jeśli test ujawni problemy – to sukces! Dajecie sobie szansę na ich naprawienie w kontrolowanych warunkach.
Rozpocznij od małych kroków: wybierz jeden, kluczowy system, odtwórz go na wydzielonym sprzęcie i zmierz rzeczywisty czas. Zapisz proces. Później rozszerzaj test na kolejne obszary. Pamiętaj, że najsłabszym ogniwem często jest nie technologia, a brak przejrzystej procedury i komunikacji.
Nie wierz ślepo w backup. Przetestuj go w marcu!

Oblicz koszt IT zanim przepłacisz
Nie zgaduj, licz. Nasz algorytm w sekundę da Ci realny koszt outsourcingu.

Grzegorz Prokopowicz
Ekspert zarządzania IT i strategii technologicznych. Autor publikacji na blogu 99NET, gdzie dzieli się wiedzą na temat transformacji cyfrowej, budowania dojrzałości IT w oparciu o standardy takie jak ITIL i ITSM, oraz koncepcji IT 5.0. Specjalizuje się w ewolucji działów IT z jednostek reaktywnych w strategicznych partnerów biznesowych, tworzących realną wartość i przewagę konkurencyjną.
